Nieuwe ideeën ontstaan vaak door samen te leren. Daarom bevat de Zomerkoffer ook een selectie van workshops, lezingen en ontmoetingen. Denk aan sessies over morele vragen in de communicatiecontext, gesprekken met collega’s over wat ambtelijk vakmanschap voor jou betekent, of spar tijdens het Opgave Vragen(v)uur over een samenwerking die vastloopt.
Workshops
Het goede doen wanneer er veel op het spel staat. Hoe doe je dat? In deze workshop onderzoeken we hoe je als communicatieprofessional, ambtenaar, mens afwegingen maakt in je werk.
Tijdens deze workshop krijg je handvatten om morele vragen in de communicatiecontext te onderzoeken. De nieuwe ambtseed, de principia, verschillende ethische perspectieven – ze kunnen je allemaal helpen om bij morele vragen het goede te doen. We gaan leren door het te doen.Vraag om vooraf over na te denken: Heb je wel eens een moment gehad waarop je je afvroeg ‘wat vraagt mijn eed nu van mij?’ Wat gebeurde er toen? Wat stond er op het spel?
Deze sessie wordt verzorgd door Miriam van Staden. Miriam werkte meer dan tien jaar in de overheidscommunicatie en is nu lid van het kernteam Dialoog & Ethiek. Ze ontwikkelt kennis over ethiek bij de overheid en het ontstaan van een open gesprekscultuur waarin het spreken over morele vragen in het werk vaste praktijk is.
- Datum: donderdag 16 juli
- Tijdstip: 09.30 – 12.30 uur
- Locatie: Den Haag
- Aanmelden: Wikken, wegen, weten: ethiek in de communicatie - Ons CommunicatieRijk. Let op, deze workshop word aangeboden door Ons CommunicatieRijk, de community voor communicatieprofessionals bij het Rijk. Om je aan te melden via de link heb je een account nodig.
Elke burger moet erop kunnen vertrouwen dat de overheid persoonsgegevens rechtmatig, veilig en op een transparante wijze verwerkt én beschikbaar stelt als het nodig is. Deze RADIO workshop, biedt beleidsmedewerkers en projectleiders binnen de overheid de juiste handvatten in een dagdeel. Na afloop kun je beoordelen of je een Data Protection Impact Assessment (DPIA) moet doen en hoe je deze uitvoert.
- Datum: donderdag 16 juli
- Tijd: 12.30 – 16.30 uur
- Locatie: Rijkshub Lelystad
- Meer informatie en aanmelden: RADIO Workshop DPIA: Van theorie naar praktijk | ZomerAcademie | RijksAcademie voor Digitalisering en Informatisering Overheid
Kom langs, ga met ons in gesprek en vraag alles wat je wilt weten over wat ambtelijk vakmanschap.
- Datum: donderdag 23 juli 09.00 – 17.00
- Locatie: Trees, De Plint Prins Clauslaan 9, Den Haag
- Aanmelden is niet nodig
Loop je rond met een vraag over opgavegericht samenwerken? Of wil je sparren over een samenwerking die vastloopt, een dilemma of een maatschappelijke opgave? Tijdens het Opgave Vragen(v)uur kun je vrijblijvend binnenlopen om te sparren met een opgavecoach.
Er is geen programma of agenda: jouw vraag, dilemma of ervaring bepaalt het gesprek.
- Data dinsdag 28 juli van 15.00 tot 16.30 uur of donderdag 20 augustus van 10.00 tot 11.30 uur
- Locatie: Opgavehuis Trees, Prins Clauslaan 9 in Den Haag.
- Meer informatie: Opgave Vragen(v)uur | Ambtelijk Vakmanschap
- Aanmelden is niet nodig
Een kralenspel is een gestructureerde gespreksmethode die je helpt om vanuit een kwestie die je bezighoudt en waarvan je denkt: ‘wat is hier nu het goede om te doen?’ tot een idee te komen. Je vormt gezamenlijk een visie op het goede.
Een idee is een inzicht in wat de juiste doelen of waarden zijn. Je werkt gezamenlijk aan de hand van een ervaring van één deelnemer, waarbij je in tien stappen de diepte ingaat. Daarbij kijk je naar de feiten, de persoon en het speelveld met verschillende handelingsopties om uiteindelijk tot het idee te komen.
De workshop is bedoeld voor mensen die ervaring willen opdoen met een socratische methode voor een onderzoeksgesprek en die graag gezamenlijk een concrete ervaring willen uitdiepen.
De workshop wordt begeleid door Sigrun Scheve en Ellen Hagemeijer uit de community gespreksleiders van Dialoog & Ethiek.
- Datum: 5 augustus
- Tijdstip: 13.00 – 16.00 uur
- Locatie: Turfmarkt, zaal N01.16 (Mondriaanzaal) bij het Ministerie van BZK in Den Haag
- Aanmelden via e-mail aan dialoogenethiek@rijksoverheid.nl
We gaan aan de hand van een gestructureerde wijze van gespreksvoering onderzoeken wat het thema ambtelijk vakmanschap voor ons betekent. Het gaat hierbij om het gezamenlijk denken en niet om gelijk te krijgen.Leerdoel: Meer begrip over het denken en bewustwording op ambtelijk vakmanschap
De workshop wordt gegeven door Janneke Jong en Inge Janssen, werkzaam bij de Douane en lid van de community van gespreksleiders van Dialoog & Ethiek.
- Datum: donderdag 6 augustus
- Tijdstip: 14:00 – 16:30 uur
- Locatie: Rijkshub Leiden, 600A Brainstormruimte ‘s-Hertogenbosch
- Aanmelden via e-mail aan dialoogenethiek@rijksoverheid.nl
Kom langs en leer hoe je jouw mailbox snel en slim opschoont en welke regels er gelden. Met korte tips en directe begeleiding maak je direct ruimte in je inbox en breng je structuur aan in je e-mailbeheer. Dit is een actieve workshop waarin je zelf aan de slag gaat en tijd vrijmaakt voor je informatiehuishouding.
- Datum: donderdag 6 augustus
- Tijd: 13:30 – 15:00 uur
- Locatie: Nationaal Archief Den Haag
- Meer informatie en inschrijven: Archief van je mail in ’t gareel - Leerhuis Informatiehuishouding
Werken aan contact als het ongemakkelijk, onlogisch of onaf is. En hoe vind je dan toch een brug?
In vele overleggen en gesprekken werken we samen aan oplossingen voor morgen. Echt contact maken is daarbij essentieel. In deze sessie gaan we onderzoeken wat er nodig is in dit contact, zodat werkelijke, oprechte verbinding ontstaat. Een belangrijk onderdeel van Ambtelijk Vakmanschap. We gaan reflecteren op en oefenen met echt contact, juist wanneer het schuurt.
Dit ‘contact’ kan gaan over verschillende relaties: met collega’s – horizontaal, met collega’s – verticaal/in de lijn en in netwerken, met bestuurders, met burgers/bedrijven/in de samenleving. “Verbinden is de wens om elkaar te willen blijven begrijpen” en doet recht aan onze verschillen en overeenkomsten.
Wij, Henk en Ingrid, gaan samen met je oefenen en reflecteren: aan de slag!
- Datum: maandag 17 augustus
- Tijd: 14.00 – 16.00 uur
- Locatie: Trees, De Plint Prins Clauslaan 9, Den Haag
- Aanmelden: https://www.formdesk.com/AenO/HenkenIngrid
Het Hannah Arendt Podium start deze zomer met een piloteditie van de nieuwe serie Podiumgasten. Onze podiumgasten zijn werkzaam voor de overheid en vertegenwoordigen verschillende levensfasen.
Het thema deze eerste keer is ‘Trots en schaamte’. Wanneer ben jij trots op je werk, of op hoe de overheid onze democratische rechtstaat vertegenwoordigt en beschermt? Welke rol speelt schaamte in jouw werk? Schaam je je wel eens wanneer de overheid steken laat vallen of een negatieve pers ontvangt? Schaam je je wel eens voor collega’s, of voor vrienden over je werk?
We gaan met de podiumgasten in gesprek over wat het werken bij de overheid bij hen losmaakt aan trots en schaamte, en wat deze emoties voor hen betekenen. We doen dat aan de hand van filmfragmenten die gespreksleider Caroline Wiedenhof (werkzaam bij Dialoog & Ethiek) uitkiest op basis van haar kennismaking met de gasten. Natuurlijk nemen we ook het publiek mee in deze verkenning en reflecties.
- Datum: dinsdag 25 augustus 2026
- Tijd: 15:30 – 17:00 uur (inloop vanaf 15:15 uur)
- Locatie: Den Haag, ZZIIN, Muzenstraat 120
- Aanmelden via een e-mail naar hannaharendtpodium@rijksoverheid.nl
De afgelopen twee jaar was er binnen de ambtenarij veel aandacht voor “Ambtelijk activisme”. Heel kort door de bocht: ambtenaren die zich als ambtenaar of als burger uitspraken over grote kwesties en daarbij kritisch waren op het beleid van de eigen organisatie of in het algemeen van de Nederlandse regering. Ook in de media ging het er regelmatig over. Dr. Naomi van Steenbergen deed hier onderzoek naar. Zij is onderzoeker bij het Ethiek Instituut van de Universiteit Utrecht en keek naar de argumenten die werden gebruikt om te onderbouwen of bepaalde uitingen of gedrag toegestaan, wenselijk, verplicht of juist verboden zouden moeten zijn.
Een redenering die zij vaak zag terugkomen was dat ambtenaren beter niet konden demonstreren, omdat dit invloed kan hebben op de beeldvorming rond ambtenaren. Tijdens deze workshop gaan Janine Harbers en Miriam van Staden met de deelnemers de vraag onderzoeken in hoeverre beeldvorming over ambtenaren een argument mag of moet zijn bij de vraag naar de (on)wenselijkheid van openlijke beleidskritiek door ambtenaren.
In deze workshop ga je onder begeleiding van Miriam van Staden en Janine Harbers met elkaar in gesprek over het rapport.
Miriam van Staden is onderzoeker, werkte meer dan tien jaar in de overheidscommunicatie en is nu lid van het kernteam Dialoog & Ethiek. Ze ontwikkelt kennis over ethiek bij de overheid en het ontstaan van een open gesprekscultuur waarin het spreken over morele vragen in het werk vaste praktijk is.
Janine Harbers werkt als trainer en adviseur op het snijvlak van communicatie, ethiek en openbaar bestuur met als specialisme morele oordeelsvorming. Met haar trainings- en adviesbureau Harbers &Co traint ze bestuurders, organisaties, ambtenaren en communicatieprofessionals. Ook in tijden van crisis. Ze deelt haar kennis over ethiek, communicatie en bestuur graag in workshops, podcasts en artikelen.
- Datum: dinsdag 25 augustus
- Tijdstip: 09.30 – 12.00 uur
- Locatie: Ministerie BZK in Den Haag
- Aanmelden via een e-mail naar dialoogenethiek@rijksoverheid.nl
Wat zijn de grootste duurzame uitdagingen bij het Rijk? Hoe kan je duurzamere keuzes maken, privé en op je werk? Wat kan je zelf concreet doen voor een gezonde wereld? En hoe inspireer je anderen om mee te doen? In deze masterclass ontdek je dit allemaal in één dag.
- Datum: woensdag 23 september 2026
- Tijd: 10.00 – 16.30 uur
- Locatie: Den Haag
- Meer informatie en inschrijven: Masterclass Duurzaam werken bij het Rijk - Stichting A+O fonds Rijk
De data-opleiding als onderdeel van de Basismodule Digitaal Vakmanschap staat nu online. De opleiding volgt op de onderdelen Digitale Weerbaarheid en AI, en is beschikbaar voor alle overheidsmedewerkers. Heb jij nog 30 minuten over in je agenda?
Loop je met jouw team vast in de samenwerking aan een maatschappelijke opgave? Opgavepraat helpt om het goede gesprek te voeren over de opgave, het speelveld en de samenwerking. Met scherpe gesprekskaarten en concrete actiekaarten breng je reflectie en actie samen. Ideaal voor overleggen, werksessies of juist wanneer het schuurt en nieuwe beweging nodig is.