Inwoners zijn belangrijke spelers rond maatschappelijke opgaven. Zij ervaren wat er gebeurt en welke gevolgen keuzes in de praktijk hebben. Ook beschikken zij over ervaringskennis, ideeën, relaties en mogelijkheden om iets aan de opgave bij te dragen. Soms werken inwoners zelf al aan een deel van de opgave.

Beeld: Rijksoverheid beeldbank

Toch blijven inwoners in een speelveld gemakkelijk buiten beeld. Zij hebben niet altijd een formele organisatie of vaste vertegenwoordiger en zijn niet vanzelf aanwezig bij overleggen. Bovendien bestaat er niet één inwonerperspectief. Ervaringen en belangen kunnen verschillen tussen buurten, groepen en individuele inwoners. Wie je spreekt, bepaalt immers mede welk beeld je van de inwoners krijgt.

Burgerparticipatie kan helpen om inwoners en hun verschillende perspectieven een plek te geven in het werken aan de opgave. Kijk daarbij ook hoe inwoners al betrokken zijn, wat zij zelf doen en waar je kunt aansluiten.

Niet iedere stap vraagt om een nieuw participatietraject. Soms hebben inwoners hun ervaringen al gedeeld of bestaat er een initiatief waarbij je kunt aansluiten. Organiseer participatie wanneer hun inbreng nodig is en zorg dat die zichtbaar doorwerkt in het vervolg.

Laat perspectieven doorwerken in het speelveld

Perspectieven ophalen is niet voldoende. Kijk wat de inbreng van inwoners betekent voor jouw beeld van de opgave en het speelveld. Komen andere spelers, belangen of gevolgen in beeld die je eerder niet zag? Verandert wat er volgens betrokkenen nodig is? En wat betekent dit voor keuzes, rollen, relaties of vervolgstappen?

Zo voorkom je dat participatie een apart traject wordt los van wat er daarna rond de opgave gebeurt.

Vind kennis en hulpmiddelen

Het Kennisknooppunt Participatie verzamelt kennis en hulpmiddelen voor het voorbereiden en uitvoeren van participatie. Je vindt er informatie over doelen, participatieplannen, inclusie, representatie, terugkoppeling en uiteenlopende participatievormen.

  • Ga naar de startpagina van het Kennisknooppunt Participatie om vanuit jouw vraag verder te zoeken.
  • Bekijk het overzicht met participatiewerkvormen voor vormen zoals straatgesprekken, veldonderzoek, interviews, burgeronderzoek, burgerpanels en burgerberaden.
  • Voor handreikingen, snelstudies, onderzoek en andere verdieping kun je terecht bij de publicaties.